หากมองว่าความคิดสร้างสรรค์ไม่สำคัญเมื่อคุณอ่านเรื่องนี้จบแล้วคุณอาจต้อง
เปลี่ยนใจ..!!ก็พอเข้าใจอยู่ว่าคุณๆ น่ะคงไม่ถึงกับมองข้ามจนไม่เห็นความสำคัญ
ของความคิดสร้างสรรค์ซะทีเดียวหรอก เพียงแต่ว่าอาจจะไม่ได้ใส่ใจให้เป็น
เรื่องจริงจังเท่านั้นเอง มาดูกันว่าความคิดสร้างสรรค์สำหรับเด็กน่ะมันสำคัญ
ขนาดไหนกันเชียว

ความคิดสร้างสรรค์คือ?
ต้องทำความเข้าใจกันก่อนว่าความคิดสร้างสรรค์คือการคิดที่นอกเหนือไป
จากกรอบที่วางเอาไว้ คือการคิดที่หลากหลายไม่จำกัดอยู่แค่วิธีคิดแบบใด
แบบหนึ่ง แล้วจะรู้ได้อย่างไรว่าการคิดอย่างนี้คือคิดอย่างสร้างสรรค์ คำตอบ ก็คือการคิดสร้างสรรค์นั้นจะประกอบไปด้วย

* การคิดอย่างคล่องแคล่ว คือการคิดที่คำตอบมีหลายคำตอบให้เลือกได้
มากกว่า1 คำตอบในเรื่องเดียวกัน

*การคิดอย่างริเริ่ม คือมีความคิดที่แปลกใหม่ แตกต่างไปจากความคิด
แบบเดิมๆ ที่จำเจและซ้ำซาก ชอบปรับปรุงเปลี่ยนแปลง กล้าคิดกล้า
แสดงออก

*การคิดแบบละเอียดรอบคอบมองอะไรเป็นแบบ 360 องศาคือ ไม่ใช่แค่
การมีความคิดใหม่ๆ เท่านั้น แต่รวมถึงการให้รายละเอียดต่อความคิดนั้น
ได้อย่างครบถ้วน รอบด้าน และมีความคิดยืดหยุ่น หมายถึงสามารถผสม
ผสานทำให้เกิดเรื่องใหม่ๆ ขึ้นมาได้ นี่ล่ะค่ะที่เขาเรียกว่าความคิดสร้างสรรค์

ความคิดสร้างสรรค์มีประโยชน์อย่างไร
ก็ต้องบอกว่ามีประโยชน์มากทีเดียว อาจจะยังเห็นผลได้ไม่ชัดในตอนที่
ลูกยังเด็ก เพราะความคิดสร้างสรรค์จะสั่งสมและมีผลต่อเนื่องไปในระยะ
ยาวค่ะ เมื่อเวลาที่เด็กมีปัญหาเกิดขึ้นเขาก็จะมีแนวทางในการแก้ปัญหา
ที่หลากหลายวิธีนี้ไม่ได้ ก็ยังมีวิธีอื่นสำรองไว้อีก ไม่ได้ใช้แค่การแก้
ปัญหาเท่านั้น กับการเรียน การทำงาน การใช้ชีวิตถ้ามีความคิด
สร้างสรรค์แล้วย่อมจะได้เปรียบกว่าใครๆ เพราะจะทำให้เกิดแนว
ทางที่หลากหลาย

แนวทางที่แปลกใหม่และความคิดสร้างสรรค์เหมาะอย่างยิ่งกับโลกในยุค
ปัจจุบันที่มีการเปลี่ยนแปลงอยู่ตลอดเวลา ซึ่งเราเองก็ต้องเปลี่ยนตาม
จะมายึดติดอยู่กับความคิดเดิมๆคงไม่ได้ การมีความคิดสร้างสรรค์จะทำ
ให้สามารถปรับเปลี่ยนตัวเอง ให้รับมือกับสถานการณ์ต่างๆ และนำมา
ปรับใช้ได้อย่างเหมาะสม อย่าลืมว่าที่โลกเรามีเทคโนโลยีที่ก้าวหน้า
อย่างทุกวันนี้ก็เพราะความคิดสร้างสรรค์นั่นยังไงล่ะ

ความคิดสร้างสรรค์ของเจ้าตัวเล็ก
หลายคนอาจจะมีคำถามว่าแล้วจะรู้ได้อย่างไรว่านี่คือความคิดสร้างสรรค์
ของลูก ว่ากันง่ายๆเลยนะคะ ในเด็กเล็กๆเนี่ยเขาจะมีความเป็นตัวของเขา
เอง เป็นความบริสุทธิ์ ไร้เดียงสา คิดอะไรในลักษณะที่เป็นตัวเอง
เป็นธรรมชาติ สำหรับเด็กแล้วความคิดสร้างสรรค์จะถูกถ่ายทอดออกมา
ได้หลายทางไม่ว่าจะเป็น การคิด การพูด การกระทำ หรือแม้แต่การเล่น
ของเล่น ซึ่งบางครั้งคุณพ่อคุณแม่เองอาจจะไม่รู้ตัวเลยล่ะว่าเจ้าตัวซน
กำลังสั่งสมประสบการณ์ของความคิดสร้างสรรค์อยู่ ยกตัวอย่างเจ้าอ้วน
หลานชายข้างบ้าน รายนั้นอายุ 4 ขวบ แต่ช่างซักช่างถามแล้วบางทีเรา
ถามอะไรไปก็ตอบกลับมาแบบแปลกๆ แบบที่เราคาดไม่ถึง ลองถามหลาน
ดูว่าพูดถึงวงกลมแล้วนึกถึงอะไรบ้าง แกตอบมาหลายอย่าง ไม่ว่าพระจันทร์
พระอาทิตย์ รวมถึงรูจมูกของคนเราด้วย เออเป็นอะไรที่ป้าอย่างเราคิด
ไม่ถึงซะด้วยนะเนี่ย หรือเวลาที่เจ้าอ้วนรื้อของเล่นซะเลอะเทอะ ซื้อ
หุ่นยนต์ให้ก็รื้อออกมาไม่มีชิ้นดี ต่อกลับไม่ได้เดือดร้อนป้าต้องมานั่ง
ต่อให้อีก นี่ล่ะค่ะถือเป็นรูปแบบของความคิดสร้างสรรค์ที่บางทีพ่อแม่
ไม่เข้าใจลูกรื้อของก็ดุว่า แต่ความจริงแล้วนี่คือการพัฒนาและสั่งสม
ประสบการณ์การเรียนรู้ที่มีค่ามากสำหรับเด็กความคิดสร้างสรรค์
ก็เหมือนกับฐานของบ้าน บ้านที่มีฐานมั่นคงแข็งแรง ทนทานต่อ
สรรพสิ่งฉันใด ความคิดสร้างสรรค์ก็เป็นฐานของชีวิตที่ช่วยให้ลูกตัวเล็กๆ
ของเราเติบโตขึ้นอย่างมั่นคงฉันนั้นค่ะ สำคัญซะขนาดนี้ จะปล่อยเวลา
ไปเฉยๆ โดยไม่ปลูกฝังและส่งเสริมความคิดสร้างสรรค์ให้กับลูกก็
น่าเสียดายแย่ ฉะนั้นรีบเปิดไปเติบใหญ่วัยเยาว์ฉบับนี้มีข้อแนะนำดีๆ ในการสร้างเสริมความคิดสร้างสรรค์ให้ลูกค่ะ

*เรียบเรียงจากการสนทนากับ รศ.ดร.อารี พันธ์มณี หัวหน้าสาขาจิตวิทยา
เพื่อการพัฒนามนุษย์ของคณะศิลปศาสตร์ ม.เกษมบัณฑิต